Vechten tegen de ont-Google-ing
MF: Adjunctdirecteur Tiemersma van de Leeuwarder bibliotheek vindt het hoog tijd dat leerlingen (veelgebruikers van Google) worden ontgoogled. De bibliotheek wil alle leerlingen van klas drie op de middelbare school voorlichting geven over andere, intelligentere manieren informatie op het internet te vinden. Hiervoor krijgt de bibliotheek subsidie van de gemeente Leeuwarden.
Waar het hier eigenlijk om gaat is het simpelweg aanleren van informatievaardigheden, waarbij iets verder wordt gekeken dan wat er in de Google-database zit. Daar is niets mis mee, integendeel. Al is het alleen al om nuance aan te brengen in het hardnekkige idee dat alles toch wel te vinden is via Google, want dat is echt niet zo.
Bibliotheken besteden veel budget en tijd aan full-text databases, ebooks, repositories en andere informatiebronnen, en niet zonder reden. Het zijn kwalitatief hoogwaardige bronnen, vol informatie die je nooit in Google zult vinden.
Wellicht nog belangrijker dan het kunnen vinden van informatie, is het vermogen om die informatie te evalueren en op juiste waarde te kunnen schatten. Ook dat aspect wordt vaak onderschat, sommige van de reacties geven daar direct al een goed voorbeeld van. Zoals deze van Ulco:
Ook dat Google onbetrouwbaar zou zijn slaat werkelijk waar nergens op. Via scholar.google.nl heb je toegang tot één van de grootste wetenschappelijke bibliotheken die ik me kan voorstellen. Over werkelijk alles is wel iets te vinden.
Sorry Ulco, maar als je dat denkt, dan ben je ook gevalletje ‘klok horen luiden’. Ook Wow!ter geeft aan het niet eens te zijn met de plannen van de Leeuwarder bibliotheek:
In de eerste plaats natuurlijk een verspilling van subsidiegeld. Wanneer Google als een probleem wordt gezien, leer dan in de leerlingen er mee om te gaan in plaats van ze er op te wijzen dat het verkeerd (????) zou zijn?.
Misschien ben ik dan de enige die het artikel daadwerkelijk heeft gelezen, maar er wordt nergens beweerd dat Google als een probleem wordt gezien en al helemaal niet dat het ‘verkeerd’ zou zijn. Zou de kop van het artikel (Scholieren moeten nodig worden ontgoogled) iets minder provocerend geweest zijn, dan zou niemand ook maar enige aanstoot aan het artikel genomen hebben. Inhoudelijk wordt er immers niets nieuws verteld, bibliotheken geven dergelijke instructies al jaren.
Het idee is simpelweg het aanreiken van alternatieve zoekmogelijkheden, het laten zien dat er ‘nog meer is dan alleen Google’, kortom het uitdiepen van zoekvaardigheden. En zeg nou zelf, daar kan toch niemand tegen zijn.

Ik ben het volledig met je eens op een klein puntje na… (nou ja, klein?) Een mediatheekcollega bij InHolland, die regelmatig workshops informatievaardigheden voor docenten verzorgt, gaat juist uit van Google om duidelijk te maken wat je er NIET mee kunt vinden. Tot zover loopt dit parallel met wat jij beweert. Aan het einde van de workshop is er altijd een quiz waarbij de deelnemers kunnen laten zien hoe goed ze op internet kunnen zoeken. De ‘instinker’ is hierbij die ene vraag die echt niet via Google te beantwoorden is.
Enkele maanden geleden heeft ze een nieuwe ‘instinker’ moeten bedenken omdat een docent het klaarspeelde om het juiste antwoord toch via Google te vinden. Het lijkt dus een kwestie van tijd en zoekstrategie maar ik verwacht dat uiteindelijk (bijna) alles via Google te vinden is. Knuppel in het hoenderhok…
Inderdaad wordt het ‘invisible web’ langzaam maar zeker steeds meer zichtbaar in de zoekresultaten van de gewone zoekmachines, maar toch geloof ik niet dat Google uiteindelijk (bijna) alles zal ontsluiten. Of het moet zo zijn dat ze op de proppen komen met een slim afrekenmodel in samenwerking met uitgevers van gelicenceerde informatiebronnen, maar dat zie ik zo snel niet gebeuren.
Enne, ik ben toch wel benieuwd welke vraag dat dan precies was, en wat nu de nieuwe vraag is…
@Gerard “Dan ben je bij Google niet aan het goede adres”, weet Anne Tiemersma uit eigen ervaring. Zo’n simpele definitie is niet te vinden op de meest geraadpleegde zoekmachine. Adjunctdirecteur Tiemersma van de Leeuwarder bibliotheek vindt dat typerend voor de hiaten in de Google. Hoog tijd dus om dé veelgebruikers, scholieren, te ‘ontgooglen’.”
Deze meneer Tiemersma weet zelf niet hoe Google werkt. Dat is dus een ernstig gevalletje voor bijscholing met cursussen zoals jullie en wij al jaren geven. Inderdaad. De bijscholing die wordt voorgesteld is broodnodig, maar Google afschilderen als de boeman, ook door mijnheer Tiemersma, dat is verkeerd.
Maar ik denk dat wij het over de essentie wel eens zijn. Leraren en mediathecarissen laten samenwerken om beter onderwijs op de kaart te zetten, daar draait het om. Volgens mij is daar niet eens veel subsidie voor nodig.
Ik weet me te herinneren dat ik me de eerste keer in de universiteitsbibliotheek gewoon ‘verdwaald’ voelde. En zodra bibliotheeksystemen dan bijvoorbeeld niet op alfabeth, maar op thema gaan indexeren, dan krijg je af en toe helemaal een hopeloos gevoel.
Kortom: ja, ik ben het met je eens.
Rene
bio
weblog
Het is eigenlijk ook wel een beetje bizar dat je tot ver na je dood nog zaken over iemand kan opzoeken. Vreemde vreemde wereld